این کتاب به آموزش نظام‌مند و مرحله‌به‌مرحله‌ی مهارت تلخیص با تأکید بر رویکردی آموزشی و کاربردی می‌پردازد. ساختار کتاب از ساده به پیچیده تنظیم شده و به‌گونه‌ای طراحی شده است که مخاطب را به‌تدریج از مبانی نظری تا تمرین‌های عملی هدایت کند. فصل‌های آغازین به تبیین مفاهیم پایه، تعریف تلخیص، اهداف آن، انواع تلخیص (عمومی، مفهومی و…) و مبانی نظری مرتبط اختصاص دارد.

در فصل‌های میانی، با رویکردی تمرین‌محور، دانشجو به‌صورت مستقیم در فرایند تلخیص درگیر می‌شود و با مراحل اصلی تلخیص، خطاهای رایج، انتخاب واژگان کلیدی، ساختار جمله، نقل قول، و مهارت خواندن تحلیلی آشنا می‌گردد. همچنین ابزارهای خودارزیابی، ارزیابی همتایان و فرم‌های سنجش برای تقویت یادگیری تعاملی در کتاب گنجانده شده است.

فصل‌های پایانی به کاربرد تلخیص در نگارش دانشگاهی، مقاله‌نویسی، پایان‌نامه و متون علمی می‌پردازد و جایگاه تلخیص را در رشته‌های بین‌رشته‌ای برجسته می‌کند. مخاطب اصلی کتاب، دانشجویان ایرانیِ زبان ژاپنی در مقطع کارشناسی هستند، اما کتاب می‌تواند به‌عنوان منبعی مستقل در درس‌هایی مانند مهارت خواندن، نگارش علمی و روش تحقیق نیز مورد استفاده قرار گیرد.

فصل اول: مروری بر آموخته‌ها …………………۹

گامی به سوی فصل بعد …………………………… ۵۹

تمرین‌های فصل اول ……………………………… ۸۲

پاسخ تمرین‌های فصل اول …………………… ۱۰۳

پیوست ………………………………………………… ۱۱۳

فصل دوم: انواع تلخیص و ویژگی‌های آن ……… ۳۳

۱-۲ مقدمه ………………………………………… ۳۵

۲-۲ تلخیص عمومی ……………………………… ۳۵

۳-۲ انگیزه تلخیص ……………………………… ۳۹

گامی به سوی فصل بعد …………………………… ۵۹

تمرین‌های فصل دوم ……………………………… ۶۱

پاسخ تمرین‌های فصل دوم …………………… ۶۴

فصل سوم: مراحل تلخیص گام‌به‌گام ………… ۶۷

۱-۳ مقدمه ………………………………………… ۶۹

۲-۳ برداشت متن اولیه و خواندن فعال ……… ۶۹

۳-۳ شناسایی نکات کلیدی و حذف حواشی …… ۷۱

۳-۳-۱ چگونه ایده‌های اصلی را شناسایی کنیم؟ … ۷۱

۳-۳-۲ حذف اطلاعات فرعی و زبانی ………… ۷۲

۴-۳ بازنویسی و سازماندهی محتوا …………… ۷۳

۴-۳-۱ بازنویسی به زبان خود ………………… ۷۴

۴-۳-۲ ابزارهای سازماندهی نوشتار ………… ۷۴

۵-۳ کنترل انسجام، بازبینی و ویرایش ……… ۷۶

۵-۳-۱ ارزیابی انسجام و ساختار متن ……… ۷۷

۵-۳-۲ بررسی دستوری و نگارشی …………… ۸۷

۶-۳ مروری بر آموخته‌ها ………………………… ۸۷

۷-۳ گامی به سوی فصل بعد …………………… ۹۷

تمرین‌های فصل سوم ……………………………… ۹۸

فصل چهارم: ویژگی‌های تلخیص خوب ………… ۹۳

۱-۴ مقدمه ………………………………………… ۹۵

۲-۴ دقت ………………………………………… ۹۵

۳-۴ انسجام ……………………………………… ۹۷

۴-۴ اختصار ……………………………………… ۱۰۱

۵-۴ وفاداری به پیام …………………………… ۱۰۷

۶-۴ حفظ سبک علمی و زبان مناسب ………… ۱۱۳